Một số kết quả nổi bật trong lĩnh vực BVMT năm 2015

     Bổ sung, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật: Trong năm 2015, Tổng cục Môi trường được giao chủ trì xây dựng 20 văn bản thuộc Chương trình chính thức và 13 văn bản thuộc Chương trình chuẩn bị, trong đó có 3 văn bản thuộc thẩm quyền ban hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, 23 văn bản thuộc thẩm quyền ban hành của Bộ trưởng và 7 văn bản liên tịch ban hành với các Bộ liên quan; 6 văn bản hướng dẫn thi hành Luật BVMT năm 2014 thuộc thẩm quyền ban hành của Bộ trưởng. Đến nay, đã có 8 thông tư được ban hành, 1 Nghị định được Bộ trưởng ký trình Chính phủ tại Tờ trình số 38/TTr-BTNMT ngày 8/10/2015; Tổ chức triển khai có hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến Luật BVMT năm 2014, phối hợp chặt chẽ với 4 Bộ, ngành và hơn 20 địa phương tổ chức các chương trình phổ biến, giáo dục nội dung và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật cho các cơ quan, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư…

     Thực hiện nề nếp, nâng cao chất lượng công tác thẩm định quy hoạch BVMT, đánh giá tác động môi trường chiến lược (ĐMC), đánh giác tác động môi trường (ĐTM) và kế hoạch BVMT: Tổng cục Môi trường đã chủ trì xây dựng Nghị định số 18/2015-NĐ-CP ngày 14/2/2015 quy định về quy hoạch BVMT, ĐMC, ĐTM và kế hoạch BVMT; Thông tư số 27/2015/TT-BTNMT quy định về ĐMC, ĐTM, kế hoạch BVMT. Theo đó, nội dung, quy trình, thủ tục thẩm định ĐMC, ĐTM được quy định rõ ràng, minh bạch theo hướng cải cách hành chính nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu về chất lượng của công tác thẩm định. Trong năm 2015, Tổng cục đã trình Bộ trưởng Bộ TN&MT ký văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ kết quả thẩm định 12 báo cáo ĐMC; Phê duyệt 147 báo cáo ĐTM, 5 đề án BVMT, 6 phương án cải tạo, phục hồi môi trường trong khai thác khoáng sản với tổng số tiền ký quỹ là 53,5 tỷ đồng; Cấp Giấy xác nhận hoàn thành công trình BVMT cho 56 dự án.

Tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường phát biểu tại Hội nghị

     Kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập khẩu phế liệu và các nguồn phát sinh, lưu giữ, vận chuyển, xử lý CTNH: Tổng cục đã chủ trì xây dựng Nghị định số 38/2015/NĐ-CP ngày 24/4/2015 về quản lý chất thải và phế liệu; Thông tư số 41/2015/TT-BTNMT ngày 9/9/2015 về BVMT trong hoạt động nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất. Đối với chất thải nguy hại (CTNH), đã cấp mới, cấp điều chỉnh 30 Giấy phép hành nghề quản lý CTNH và ban hành 3 công văn chấp thuận xuất khẩu CTNH.

     Công tác BVMT tại các khu công nghiệp (KCN), lưu vực sông và làng nghề có bước chuyển biến tích cực: Tổng cục Môi trường tích cực triển khai các hoạt động nhằm kiểm soát, giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại các KCN như rà soát, ban hành Thông tư số 35/2015/TT-BTNMT ngày 30/6/2015 về BVMT tại các khu kinh tế, KCN, khu chế xuất, khu công nghệ cao. Hiện đã có 165/212 KCN xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung và thực hiện nghiêm túc công tác quan trắc, giám sát môi trường định kỳ; Phối hợp với các địa phương triển khai 3 đề án tổng thể BVMT lưu vực sông Cầu, sông Nhuệ - sông Đáy và hệ thống sông Đồng Nai; Tổ chức đánh giá kết quả thực hiện Đề án tổng thể BVMT làng nghề đến năm 2020, định hướng đến năm 2030 và xây dựng báo cáo Thủ tướng Chính phủ về kết quả thực hiện Đề án giai đoạn 1 (2012 - 2015), đề xuất kế hoạch thực hiện giai đoạn 2 (2016 - 2020)…

     Đẩy mạnh công tác rà soát, đánh giá, phân loại các nguồn gây ô nhiễm, xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng và giảm dần số lượng, mức độ tác động của các nguồn hiện đang gây ô nhiễm, tác động xấu lên môi trường: Tổng cục phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương rà soát, lập danh mục các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng cần phải xử lý triệt để giai đoạn đến năm 2020 theo tiêu chí quy định tại Thông tư số 02/2012/TT-BTNMT; Tổng hợp danh mục dự án, phối hợp với Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ quyết định hỗ trợ có mục tiêu cho 76 dự án trên địa bàn 27 tỉnh với số tiền trên 361.376 triệu đồng.

     Tính đến nay, đã có 392/439 cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo Quyết định số 64/2003/QĐ-TTg và 145/435 cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo Quyết định số 1788/QĐ-TTg cơ bản đã hoàn thành các biện pháp xử lý ô nhiễm triệt để. Tình trạng cấp phép khai thác khoáng sản tràn lan tại một số địa phương cũng dần được khắc phục, góp phần hạn chế tình trạng thất thoát tài nguyên và BVMT…

     Công tác cải tạo, phục hồi các vùng đất bị ô nhiễm tồn lưu: Được quan tâm thực hiện thông qua Kế hoạch xử lý, phòng ngừa ô nhiễm môi trường do hóa chất bảo vệ thực vật (BVTV) tồn lưu gây ra trên phạm vi cả nước. Đến nay, hơn 60 điểm ô nhiễm tồn lưu do hóa chất BVTV được xử lý hoàn toàn; Trên 400 khu vực môi trường bị ô nhiễm do hóa chất BVTV tồn lưu được phát hiện mới và kiểm soát chặt chẽ. Chính phủ đã hỗ trợ từ nguồn sự nghiệp môi trường để triển khai 21/100 tiểu dự án khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường do hóa chất BVTV tồn lưu tại 7 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Tiếp tục phối hợp Quỹ môi trường toàn cầu xử lý 9 điểm hóa chất BVTV tồn lưu.

     Công tác bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học (ĐDSH) đã được nâng cao: Tổng cục Môi trường đã tham mưu Lãnh đạo Bộ TN&MT ban hành Danh mục các khu bảo tồn ở Việt Nam tại Quyết định số 1107/QĐ-BTNMT ngày 12/5/2015; Phối hợp với Ban thư ký Công ước Ramsar chính thức công nhận 2 khu đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế là Láng Sen và U Minh Thượng; Phối hợp với các đơn vị có liên quan đề xuất nâng cấp 1 khu dự trữ thiên nhiên thành vườn quốc gia, 1 khu bảo tồn loài sinh cảnh, 2 khu bảo tồn biển thành khu dự trữ thiên nhiên.

Toàn cảnh Hội nghị

     Bên cạnh đó, Tổng cục Môi trường đã phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương, các tổ chức chính trị - xã hội tổ chức thành công các sự kiện lớn về môi trường hàng năm như Ngày Môi trường thế giới, Chiến dịch Làm cho thế giới sạch hơn, Ngày Trái Đất, Ngày ĐDSH; Giải thưởng Môi trường Việt Nam… Đặc biệt, trong tháng 9 và tháng 10 năm 2015, Tổng cục đã chủ trì tổ chức thành công 2 sự kiện lớn của ngành môi trường là Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ 4 và Hội nghị Bộ trưởng Môi trường các nước ASEAN lần thứ 13. Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ 4 đã tổng kết, đánh giá những kết quả đạt được của công tác BVMT trong 5 năm qua; Thẳng thắn chỉ ra những tồn tại, hạn chế; Phân tích những nguyên nhân và bài học kinh nghiệm, từ đó xác định phương hướng và giải pháp trọng tâm cho công tác BVMT giai đoạn 2016 - 2020, nhằm phát triển bền vững đất nước và khẳng định Việt Nam là đối tác có trách nhiệm, sẵn sàng hợp tác cùng cộng đồng quốc tế giải quyết các vấn đề môi trường toàn cầu. Tại Hội nghị Bộ trưởng Môi trường các nước ASEAN lần thứ 13, các nước ASEAN và đối tác đã thống nhất 9 hoạt động hợp tác, thể hiện sự quyết tâm, đồng lòng hợp tác của cộng đồng ASEAN nhằm đạt được các mục tiêu chung của toàn nhân loại tại Chương trình Nghị sự phát triển kể từ sau năm 2015 và mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc, hướng tới việc đem lại sự phát triển bền vững và thịnh vượng cho toàn khối ASEAN cũng như khu vực Đông Á.

     Ngoài ra, Tổng cục Môi trường triển khai có hiệu quả các hoạt động truyền thông, nâng cao nhận thức về BVMT, bảo tồn ĐDSH, hoàn thiện cơ sở dữ liệu và thông tin về môi trường, thực hiện tốt vai trò là cơ quan đầu mối của mạng lưới quan trắc môi trường quốc gia.

     Phương hướng triển khai nhiệm vụ năm 2016

     Năm 2016, Tổng cục Môi trường sẽ tập trung vào một nhiệm vụ trọng tâm: Tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về BVMT, thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng, nhất là Nghị quyết số 24/NQ/TW của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và BVMT gắn với tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết số 41/NQ-TW của Bộ Chính trị về BVMT trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; Hoàn thành chương trình xây dựng và ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành Luật BVMT năm 2014 theo kế hoạch đã được Bộ TN&MT phê duyệt, đảm bảo thực hiện chất lượng, đúng tiến độ; Kiện toàn bộ máy và tăng cường năng lực quản lý của đội ngũ cán bộ quản lý môi trường các cấp; Tăng cường kiểm tra, giám sát, đánh giá kết quả thực hiện các hoạt động hợp tác trong khuôn khổ các điều ước quốc tế mà Việt Nam tham gia; Thúc đẩy các hoạt động hợp tác quốc tế song phương, đa phương, trong đó tập trung vào hoạt động xây dựng, đề xuất dự án với một số đối tác như Nhật Bản, Hàn Quốc, Thụy Điển, Mỹ...; Tổ chức thực hiện Biên bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực môi trường giữa Bộ TN&MT với các Bộ Môi trường Nhật Bản, Hàn Quốc, Cộng hòa liên bang Đức.

     Bên cạnh đó, tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiểu quả các công cụ, biện pháp quản lý nhà nước về BVMT, đảm bảo thực hiện tốt chương trình công tác của Chính phủ, Bộ TN&MT giao; Thực hiện có hiệu quả Chương trình mục tiêu hỗ trợ xử lý triệt để các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng thuộc đối tượng công ích giai đoạn 2016 - 2020; Đẩy mạnh  thanh, kiểm tra về BVMT, chủ động phát hiện, xử lý kịp thời, có tính răn đe đối với các hành vi vi phạm pháp luật về BVMT, trong đó tập trung vào các cơ sở gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, đặc biệt là các loại hình sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao theo chỉ đạo của Bộ TN&MT; Triển khai các hoạt động khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường tại các khu vực đã bị ô nhiễm, suy thoái nặng.

     Ngoài ra, xem xét, đề xuất sửa đổi Luật ĐDSH và các luật có liên quan nhằm hình thành khuôn khổ pháp lý đủ mạnh, thống nhất, hiệu quả cho công tác bảo tồn thiên nhiên và ĐDSH; Đổi mới, nâng cao chất lượng công tác thẩm định báo cáo ĐMC, ĐTM, kế hoạch BVMT; Tăng cường giáo dục, truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng về BVMT, nhằm huy động sức mạnh của toàn xã hội cùng tham gia BVMT.

     Nhằm đẩy mạnh công tác BVMT trong năm 2016 và những năm tiếp theo, các đại biểu tham dự Hội nghị đề nghị Tổng cục Môi trường tiếp tục đẩy nhanh công tác xây dựng văn bản pháp luật hướng dẫn thực hiện Luật BVMT năm 2014; Đẩy mạnh xã hội hóa công tác BVMT; Nâng cao vai trò, trách nhiệm quản lý nguồn vốn sự nghiệp môi trường trên phạm vi cả nước; Tăng cường thực hiện công tác cải cách hành chính tại Tổng cục Môi trường…

     Kết luận Hội nghị, Tổng cục trưởng Tổng cục Môi trường Nguyễn Văn Tài nhấn mạnh, trong thời gian tới, các đơn vị trực thuộc Tổng cục cần khắc phục những bất cập, tồn tại và tăng cường hợp tác giữa các đơn vị trong Tổng cục cũng như giữa Tổng cục với các địa phương; Khẩn trương xây dựng, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật về BVMT; Sử dụng đúng mục đích, hiệu quả các nguồn lực; Phát huy các thế mạnh, vị trí, vai trò của Tổng cục Môi trường nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác BVMT. Đồng thời đề nghị các đơn vị trong và ngoài Bộ TN&MT tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Tổng cục, giúp Tổng cục hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.

Nguồn: tapchimoitruong.vn