Để bảo đảm công tác theo dõi, giám sát, lãnh đạo, chỉ đạo điều hành phòng chống thiên tai được vận hành thông suốt, kịp thời, hiệu quả trong phòng chống thiên tai, cần thực hiện nghiêm các việc lãnh đạo, chỉ đạo từ UBND tỉnh nhằm đảm bảo tuyệt đối an toàn tính mạng cho người dân, công trình thủy lợi, đê điều trong mùa mưa, lũ sắptới.

Năm 2025, tình hình thiên tai trên địa bàn tỉnh Quảng Trị diễn biến hết sức phức tạp, cực đoan, dị thường, đa dạng về loại hình và xảy ra liên tiếp, dồn dập; trong đó, ảnh hưởng của các đợt bão, áp thấp nhiệt đới, mưa lớn kéo dài, đặc biệt là hoàn lưu bão số 10 và các đợt mưa lớn trong tháng 10, tháng 11 đã gây thiệt hại nặng nề về người, tài sản và cơ sở hạ tầng trên địa bàn tỉnh.Thiên tai năm 2025 đã làm 24 người chết, 07 người mất tích, 24 người bị thương; hơn 27.282 hộ dân bị ảnh hưởng, gần 17.300 nhà ở bị ngập nước; tổng giá trị thiệt hại ước tính khoảng 2.532 tỷ đồng. Nhiều công trình giao thông, thủy lợi, đê điều, kè chống sạt lở cùng hệ thống hạ tầng phục vụ sản xuất và dân sinh bị hư hỏng nghiêm trọng, ảnh hưởng lớn đến đời sống Nhân dân và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Để bảo đảm công tác theo dõi, giám sát, lãnh đạo, chỉ đạo điều hành phòng chống thiên tai được vận hành thông suốt, kịp thời, hiệu quả trong phòng chống thiên tai, cần thực hiện nghiêm các việc lãnh đạo, chỉ đạo từ UBND tỉnh nhằm đảm bảo tuyệt đối an toàn tính mạng cho người dân, công trình thủy lợi đê, điều trong mùa mưa, lũ sắp tới.Ủy ban nhân dân tỉnh vừa ban hành công văn số 2275/UBND-NNMT ngày 13/5/2025 về việc tăng cường công tác đảm bảo an toàn công trình thủy lợi, đê điều trong mùa mưa, lũ năm 2026 gồm những nội dung trọng tâm sau:

Các sở, ngành, đơn vị, địa phương theo chức năng nhiệm vụ:

- Tổ chức tổng kết, đánh giá toàn diện công tác bảo đảm an toàn công trình đê điều, thủy lợi; rà soát, kiện toàn tổ chức bộ máy chỉ huy, điều hành công tác phòng, chống thiên tai, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng cơ quan, đơn vị, cá nhân theo phương châm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời hạn, rõ kết quả”; đề cao trách nhiệm người đứng đầu, bảo đảm công tác chỉ đạo, điều hành thống nhất, xuyên suốt, kịp thời và hiệu quả trong mọi tình huống. Chủ động rà soát, bổ sung vật tư, phương tiện, trang thiết bị, nhu yếu phẩm phục vụ phòng, chống thiên tai, sẵn sàng xử lý kịp thời các tình huống khẩn cấp, không để bị động, bất ngờ; - Chủ động kiểm tra, đánh giá hiện trạng hệ thống công trình đê điều, thủy lợi,hồ chứa nước, các khu vực trọng điểm xung yếu, khu vực có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt; kịp thời phát hiện, xử lý hoặc tham mưu xử lý ngay từ sớm các nguy cơ mất an toàn công trình trước mùa mưa, lũ;

- Rà soát, cập nhật, hoàn thiện phương án hộ đê, bảo đảm an toàn hồ chứa, phương án ứng phó thiên tai và tình huống khẩn cấp theo phương châm “4 tại chỗ”; chuẩn bị đầy đủ lực lượng, vật tư, phương tiện, thiết bị dự phòng để sẵn sàng triển khai khi có tình huống xảy ra. Tăng cường phối hợp với lực lượng vũ trang đóng trên địa bàn tổ chức tuần tra, canh gác, bảo vệ công trình đê điều, thủy lợi trong mùa mưa, lũ nhằm kịp thời phát hiện, xử lý sự cố, không để phát sinh tình huống bị động;

- Tổ chức tập huấn, diễn tập phương án hộ đê, bảo đảm an toàn hồ đập và ứngphó khẩn cấp sự cố công trình; nâng cao năng lực chỉ huy, vận hành, xử lý tình huống cho lực lượng quản lý công trình và lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai ở cơ sở; 

- Tăng cường kiểm tra, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về đê điều, thủy lợi; kiên quyết giải tỏa các trường hợp lấn chiếm bãi sông, lòng sông, hành lang bảo vệ công trình, tập kết vật liệu, đổ thải, xây dựng trái phép gây cản trở thoát lũ, ảnh hưởng đến an toàn công trình và vùng hạ du; - Chỉ đạo các chủ đầu tư, đơn vị thi công và các cơ quan liên quan tập trung xử lý dứt điểm các sự cố phát sinh; đẩy nhanh tiến độ thi công các công trình đê điều, thủy lợi, nhất là các công trình sửa chữa, khắc phục thiệt hại do thiên tai gây ra, bảo đảm hoàn thành vượt lũ theo kế hoạch. Tuyệt đối không cắt xẻ đê và không thi công các hạng mục công trình chính trong mùa mưa, lũ khi chưa bảo đảm đầy đủ điều kiện an toàn theo quy định.

UBND các xã, phường, đặc khu:

- Khẩn trương rà soát, xác định cụ thể các khu vực nguy hiểm, khu vực ven sông, suối, hạ lưu hồ đập, vùng thấp trũng, khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập lụt; chủ động xây dựng và cập nhật phương án sơ tán dân, phương án bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của Nhân dân theo từng cấp độ rủi ro thiên tai. Tổ chức cảnh báo, cắm biển cảnh báo tại các khu vực nguy hiểm; tuyệt đối không để người dân chủ quan, bị động trong mùa mưa, lũ;

- Chủ động tổ chức kiểm tra, vận hành thử các cống điều tiết, trạm bơm tiêu; thực hiện nạo vét, khơi thông dòng chảy, hệ thống kênh tiêu, cửa cống, lòng dẫn nhằm bảo đảm khả năng tiêu úng, thoát lũ. Tăng cường công tác duy tu, bảo dưỡng đê điều, công trình thủy lợi theo quy định; kịp thời sửa chữa các hư hỏng, xuống cấp nhằm nâng cao khả năng chống chịu thiên tai, bảo đảm an toàn công trình trong mùa mưa, lũ. Đối với các sự cố vượt quá khả năng xử lý của địa phương, phải kịp thời báo cáo UBND tỉnh qua Sở Nông nghiệp và Môi trường để xem xét, chỉ đạo xử lý, tuyệt đối không để kéo dài dẫn đến phát sinh sự cố nghiêm trọng;

- Tăng cường kiểm tra, rà soát và xử lý dứt điểm các hành vi vi phạm hành lang bảo vệ công trình đê điều, thủy lợi; tập trung xử lý các trường hợp xây dựng trái phép, tập kết vật liệu, bãi chứa, bến bãi ven sông, đổ thải, lấn chiếm lòng sông, bãi sông gây cản trở dòng chảy, thu hẹp khả năng thoát lũ. Chủ động phát hiện, xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm; không để phát sinh vi phạm mới trong phạm vi bảo vệ công trình đê điều, thủy lợi;

- Thực hiện nghiêm chế độ trực ban phòng, chống thiên tai; tổ chức theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, thiên tai và tình trạng an toàn công trình trên địa bàn; kịp thời báo cáo UBND tỉnh qua Sở Nông nghiệp và Môi trường về các sự cố công trình, tình hình thiên tai và các vấn đề phát sinh vượt thẩm quyền để chỉ đạo xử lý kịp thời. 

Các Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi trên địa bàn tỉnh:

- Tổ chức kiểm tra toàn diện hiện trạng các hồ chứa nước, đập dâng, trạm bơm, cống điều tiết, cửa van, thiết bị cơ khí, hệ thống điện, thiết bị phục vụ xả lũ và nguồn điện dự phòng; đặc biệt lưu ý đối với các hồ chứa có cửa van điều tiết, công trình xung yếu, công trình đã xuống cấp hoặc từng xảy ra sự cố trong các năm trước. Kịp thời phát hiện, xử lý, khắc phục các hư hỏng, tồn tại nhằm bảo đảm công trình vận hành an toàn, ổn định trong mùa mưa, lũ;

- Bố trí đầy đủ lực lượng quản lý, vận hành có chuyên môn, kinh nghiệm; tổ chức trực ban nghiêm túc 24/24 giờ trong mùa mưa, lũ; thực hiện nghiêm quy trình vận hành hồ chứa, quy trình vận hành liên hồ chứa và các quy định về an toàn công trình thủy lợi. Tăng cường theo dõi, quan trắc khí tượng thủy văn chuyên dùng; chủ động tính toán lưu lượng nước đến hồ, khả năng gia tăng mực nước hồ và các tình huống bất lợi để kịp thời điều tiết, vận hành công trình an toàn, hiệu quả, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng bị động, bất ngờ;

- Chủ động chuẩn bị đầy đủ vật tư, phương tiện, thiết bị dự phòng và phương án xử lý sự cố công trình theo phương châm “4 tại chỗ”; phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và lực lượng chức năng trong công tác cảnh báo, thông báo vận hành xả lũ, bảo đảm an toàn cho Nhân dân khu vực hạ du. Đồng thời, tăng cường phối hợp trong công tác tuần tra, bảo vệ công trình, xử lý sự cố và tổ chức sơ tán dân khi cần thiết.

- Thực hiện nghiêm chế độ thông tin, báo cáo; cập nhật đầy đủ, kịp thời dữ liệu vận hành hồ chứa, tình hình an toàn công trình và diễn biến nguồn nước lên hệ thống thông tin điều hành thủy lợi của Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (địa chỉ: www.thuyloivietnam.vn) theo đúng quy định;

- Chủ động rà soát, xây dựng phương án bảo đảm an toàn công trình gắn với khai thác, sử dụng tổng hợp, hiệu quả nguồn nước; ưu tiên bảo đảm an toàn công trình, an toàn vùng hạ du, an ninh nguồn nước phục vụ dân sinh, sản xuất và phát triển kinh tế - xã hội trong mùa mưa, lũ.

Sở Nông nghiệp và Môi trường

- Chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan tổ chức kiểm tra, đánh giá toàn diện hiện trạng hệ thống công trình đê điều, thủy lợi trên địa bàn tỉnh; rà soát, xác định cụ thể các trọng điểm xung yếu, các công trình có nguy cơ mất an toàn, các sự cố tồn đọng chưa được xử lý dứt điểm để chủ động tham mưu phương án bảo đảm an toàn công trình trước mùa mưa, lũ năm 2026.
Tổng hợp tình hình, kịp thời báo cáo, tham mưu UBND tỉnh và Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo quy định; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng chủ quan, bị động trong công tác quản lý, chỉ đạo điều hành;

- Tăng cường kiểm tra, đánh giá việc vận hành các cống qua đê, trạm bơm tiêu, hồ chứa nước và hệ thống công trình thủy lợi trọng điểm; chỉ đạo vận hành bảo đảm đúng quy trình được phê duyệt, an toàn công trình, an toàn vùng hạ du, không làm gia tăng mực nước lũ trên sông. Chủ động rà soát, tham mưu điều chỉnh, bổ sung các nội dung chưa phù hợp trong quy trình vận hành nhằm đáp ứng yêu cầu phòng, chống thiên tai, bảo đảm an ninh nguồn nước và phục vụ hiệu quả mục tiêu dân sinh, sản xuất, phát triển kinh tế - xã hội trong tình hình mới;

- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan, địa phương liên quan tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về đê điều, thủy lợi; kiểm tra việc chấp hành các nội dung giấy phép đối với các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến đê điều, thủy lợi theo quy định của pháp luật. Kịp thời phát hiện, tham mưu xử lý các hành vi có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn công trình, khả năng thoát lũ và an ninh nguồn nước trên địa bàn tỉnh;

- Chủ trì, phối hợp với UBND các xã, phường, đặc khu tổ chức rà soát, thốngkê, phân loại toàn bộ các trường hợp vi phạm trong phạm vi bảo vệ đê điều, bãisông, lòng sông; xác định rõ các vị trí ảnh hưởng trực tiếp đến thoát lũ, an toàn công trình để tham mưu phương án giải tỏa, thanh thải vật cản, khơi thông dòng chảy và xử lý dứt điểm theo thẩm quyền, không để kéo dài gây phát sinh điểm nóng trong mùa mưa, lũ;

- Hướng dẫn, đôn đốc các địa phương triển khai công tác giải tỏa, xử lý vi phạm theo đúng quy định của pháp luật; tăng cường kiểm tra trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong công tác quản lý, bảo vệ công trình đê điều, thủy lợi; kiên quyết không để phát sinh vi phạm mới trong phạm vi bảo vệ công trình;

- Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc triển khai thực hiện của các sở, ngành, địa phương, đơn vị; chủ động tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh vượt thẩm quyền; thực hiện nghiêm chế độ tổng hợp, báo cáo theo quy định.

Cán bộ Chi cục Thuỷ lợi và PCTT kiểm tra Đập Khe Hà xã Tuyên Lâm

Sở Tài chínhPhối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường và các địa phương, đơn vị liênquan tham mưu UBND tỉnh bố trí kinh phí từ ngân sách địa phương và các nguồnvốn hợp pháp khác để thực hiện công tác duy tu, sửa chữa, nâng cấp công trình đêđiều, thủy lợi nhanh chóng, kịp thời.

Đài Khí tượng Thủy văn Quảng TrịTheo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, thiên tai, nâng cao chất lượng dự báo, cảnhbáo mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất. Cung cấp kịp thời thông tin phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành ứng phó  hiên tai cho các cơ quan, đơn vị và nhân dân.Báo và phát thanh, truyền hình Quảng TrịTăng cường công tác truyền thông, kịp thời đưa thông tin về tình hình khítượng thủy văn, thiên tai và các văn bản quy phạm pháp luật về đảm bảo an toàncông trình đê điều, thủy lợi để nâng cao nhận thức của cộng đồng.

Bên cạnh đó, các địa phương cần tăng cường kiểm tra nhằm kịp thời ngăn chặn các hành vi xâm phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều; kiên quyết xử lý đối với các trường hợp xâm phạm gây mất an toàn công trình thủy lợi, đê điều theo quy định của pháp luật. Các chủ đầu tư xây dựng các công trình thủy lợi, đê điều cần chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra các công trình đang thi công, đảm bảo hoàn thành tiến độ thi công vượt lũ, chống lũ an toàn; tuyệt đối không cắt xẻ đê và không thi công các hạng mục công trình chính trong mùa mưa, lũ.

Việc đảm bảo an toàn hồ đập là rất quan trọng, góp phần ổn định nguồn nước cho sản xuất, sinh hoạt và an toàn cho tính mạng của người dân. Vì vậy, các đơn vị, địa phương cần tăng cường giám sát, theo dõi diễn biến tình hình thời tiết để thực hiện theo đúng quy trình vận hành hồ chứa, an toàn công trình; thường xuyên kiểm tra các điểm xung yếu, gia cố kịp thời, hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại có thể xảy ra.

Hoàng Ngọc Hạnh - Chi cục Thủy lợi và PCTT