Những năm gần đây, cây mướp đắng đã trở thành một trong những cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế cao trên vùng đất cát của xã Mỹ Thủy. Đặc biệt, thay vì trồng theo phương thức truyền thống, người dân ở đây còn mạnh dạn áp dụng mô hình trồng mướp đắng theo hướng hữu cơ, qua đó mở ra hướng đi bền vững cho nông nghiệp địa phương.

Chị Đoàn Thu Sương ở thôn Đông Dương, xã Mỹ Thủy cho biết, gia đình chị có 3 sào mướp đắng, vào mùa thu hoạch bình quân mỗi ngày chị đưa ra thị trường khoảng 20-30 kg quả. Theo chị Sương, cây mướp đắng dễ trồng, không tốn nhiều công chăm sóc và vốn đầu tư, nhưng năng suất cao và thích hợp với vùng đất cát của địa phương. Mỗi sào cho thu hoạch khoảng 8 - 9 tạ, mang lại thu nhập bình quân từ 10 - 12 triệu đồng. Đặc biệt, từ năm 2023, sau khi được cán bộ kỹ thuật của Trung tâm Khuyến nông tỉnh hướng dẫn, chị đã chuyển toàn bộ diện tích sang trồng mướp đắng theo hướng hữu cơ. Với 2 vụ/năm, cây mướp đắng không chỉ mang lại cho chị nguồn thu nhập ổn định mà còn đảm bảo sức khỏe cho người trồng và đảm bảo an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng. “Cây mướp đắng trồng theo hướng này có khả năng kháng bệnh tốt, ít sâu bệnh, trái có màu xanh đẹp và được người tiêu dùng ưa chuộng. Sắp tới tôi sẽ mở rộng thêm diện tích và nâng cấp hệ thống tưới tiêu để tiếp tục phát triển theo mô hình này”, chị Sương cho hay.

Chị Đoàn Thị Thu Sương ở thôn Đông Dương, xã Mỹ Thủy chăm sóc vườn mướp đắng trồng theo hướng hữu cơ của gia đình - Ảnh: L.A

Theo thống kê của UBND xã Mỹ Thủy, toàn xã hiện có khoảng hơn 17,3 ha diện tích trồng mướp đắng trên vùng cát với gần 100 hộ tham gia. Nhờ quy trình chăm sóc bài bản và hệ thống tưới phun mưa tự động, cây mướp đắng trên cát vẫn sinh trưởng tốt, cho năng suất cao bất chấp điều kiện tự nhiên không thuận lợi. Phó Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Đông Dương Trần Chiến thông tin, đây là vùng đất cát đặc thù, phù hợp với các loại cây rau màu. Trên một đơn vị diện tích, người dân thường trồng xen 3-4 loại cây như: ném, mướp đắng, và các loại đậu. Trong đó, cây ném và mướp đắng là hai loại cây trồng chủ lực. Nhờ đặc điểm đất cát tơi xốp, khả năng thoát nước tốt, phù hợp với sinh trưởng của cây mướp đắng, cùng với sự hỗ trợ kỹ thuật từ các cơ quan chuyên môn và kinh nghiệm canh tác được tích lũy qua nhiều năm, cây mướp đắng tại địa phương phát triển khá thuận lợi.

Mô hình trồng mướp đắng trên vùng cát ở thôn Đông Dương, xã Mỹ Thủy - Ảnh: L.A

Theo ông Chiến, để cây mướp đắng đạt năng suất cao, người dân đã chú trọng đầu tư từ khâu làm đất, chọn giống, làm giàn đến chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh. Bên cạnh đó, còn áp dụng nhiều biện pháp kỹ thuật phù hợp như sử dụng phân hữu cơ, tưới nước hợp lý và thường xuyên theo dõi tình hình sinh trưởng của cây trồng. Hiện tại, cây mướp đắng được trồng 2 vụ/năm, năng suất bình quân từ 8 tạ - 1 tấn/sào. Một trong những thuận lợi đối với người trồng mướp đắng tại thôn Đông Dương là đầu ra sản phẩm tương đối ổn định. Sau khi thu hoạch, mướp đắng được thương lái thu mua trực tiếp tại ruộng nên việc tiêu thụ khá thuận lợi. Giá bán trên thị trường dao động từ 10.000-25.000 đồng/kg, cá biệt có thời điểm lên đến 40.000 đồng/kg. Với mức giá này, trừ chi phí mang lại thu nhập bình quân của người trồng khoảng 240-280 triệu đồng/ha, cao hơn so với nhiều loại cây trồng truyền thống trước đây như lạc, sắn hay một số loại hoa màu khác trên vùng đất cát.

Vùng trồng mướp đắng tập trung ở thôn Đông Dương, xã Mỹ Thủy - Ảnh: L.A

Phó Chủ tịch UBND xã Mỹ Thủy Lê Đắc Triều nhấn mạnh, mướp đắng là cây trồng phù hợp với vùng cát của địa phương, không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn góp phần khai thác hiệu quả diện tích đất cát vốn trước đây bỏ hoang hoặc sản xuất kém hiệu quả. Việc hình thành vùng trồng mướp đắng tập trung cũng tạo thêm việc làm cho nhiều lao động tại địa phương, giúp người dân có thêm nguồn thu nhập ổn định. Theo ông Triều, trên cơ sở này, trong thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân mở rộng diện tích trồng mướp đắng trên vùng đất cát. Khuyến khích áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Tập trung các nguồn lực để đầu tư, hỗ trợ xây dựng khu vực trồng mướp đắng tập trung theo hướng hữu cơ, VietGAP. Đồng thời kết nối các kênh tiêu thụ ổn định để người dân yên tâm sản xuất. “Trước mắt, địa phương tập trung hỗ trợ đầu tư xây dựng các cống thoát nước, khơi thông dòng chảy tại khu vực sản xuất nhằm hạn chế ngập úng vào mùa mưa và tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất. Hoàn thiện hệ thống giao thông nội đồng tại khu vực vùng cát để thuận tiện cho việc canh tác và vận chuyển nông sản của người dân. Kêu gọi đầu tư phát triển mô hình chế biế sâu nhằm khai thác tốt tiềm năng lợi thế vùng cát, giúp người dân vươn lên làm giàu trên chính mảnh đất quê hương của mình”, ông Triều cho biết thêm.

Lan Anh-Trung tâm Khuyến nông