Tham dự buổi làm việc có đại diện lãnh đạo các cơ quan Trung ương, đơn vị ngoài tỉnh: Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam, Viện Nghiên cứu cao su Việt Nam, Viện Điều tra quy hoạch rừng, Trung tâm Khoa học Lâm nghiệp Bắc Trung Bộ, Trung tâm nghiên cứu và phát triển cây có múi, Trung tâm Nghiên cứu dược liệu Bắc Trung Bộ, Trường Đại học Nông lâm Huế, Công ty TNHH MTV Cao su Quảng Trị; Ở cấp tỉnh có đồng chí Lê Minh Ngân - Phó Chủ tịch UBND tỉnh, đại diện lãnh đạo các Sở ngành, đoàn thể, Chi nhánh một số ngân hàng liên quan tại Quảng Bình; Giám đốc các Công ty nông, lâm nghiệp sản xuất, kinh doanh trên vùng gò đồi của tỉnh; Trường Đại học Quảng Bình, Trường Cao đẳng kỹ thuật Công nông nghiệp Quảng Bình. Ở cấp huyện có: Đại diện Thường trực huyện ủy, thành ủy, thị ủy; Chủ tịch UBND các huyện, thị xã: Lệ Thủy, Quảng Ninh, Bố Trạch, Ba Đồn, Tuyên Hóa, Minh Hóa; đại diện lãnh đạo UBND huyện Quảng Trạch, thành phố Đồng Hới; Đại diện lãnh đạo phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các huyện, phòng Kinh tế thành phố, thị xã; Đại diện lãnh đạo UBND các xã Phú Định, Hòa Trạch, Thị trấn Nông trường Việt Trung (Huyện Bố Trạch).
Sau khi nghe đồng chí Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trình bàybáo cáo Định hướng phát triển cây trồng thích hợp vùng gò đồi tỉnh Quảng Bình, các báo cáo tham luận và ý kiến phát biểu của các đại biểu tham gia hội thảo, đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh kết luận:

1. Tình hình phát triển cây trồng trên vùng gò đồi

Trước hết, thay mặt lãnh đạo tỉnh, tôi xin cảm ơn đại diện các đơn vị, các cơ quan trung ương, các trường Đại học, Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam đã quan tâm đến dự hội thảo tại Quảng Bình. Cảm ơn các ý kiến đóng góp thực sự có ích giúp tỉnh trong việc xác định cơ cấu cây trồng vùng gò đồi, đưa ra nhiều thông tin mới về một số loại cây có nhiều triển vọng để trồng cây vùng gò đồi cho các tỉnh miền Trung.
Thực tiễn gần 60 năm trồng các loại cây trên vùng gò đồi Quảng Bình, cao su là cây trồng có hiệu quảcao. Bên cạnh đó, các loại cây lâm nghiệp như thông, keo, tràm... cũng là những cây trồng đưa lại thu nhập ổn định cho người sản xuất.Các loại cây trồng trên vùng gò đồi đã hình thành nên vùng nguyên liệu tập trung cho công nghiệp chế biến mủ cao su, nhựa thông, gỗ rừng trồng... góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh; là thành phần chủ lực trong chương trình phủ xanh đất trống, đồi núi trọc, nâng cao tỷ lệ che phủ rừng của toàn tỉnh, góp phần bảo vệ môi trường sinh thái.

Tuy nhiên, thời gian gần đây và dự báo thời gian tới, biến đổi khí hậu ngày càng tác động mạnh mẽ đến sản xuất nông nghiệp, các hiện tượng thời tiết cực đoan như hạn hán, tố lốc... diễn biến thất thường. Các cơn bão đổ bộ vào Việt Nam, trong đó trực tiếp đổ bộ vào tỉnh Quảng Bình với tần suất dày hơn, tác động nhiều hơn đến cây trồng lâu năm ở vùng gò đồi của tỉnh.

2. Định hướng phát triển thời gian tới

Tỉnh tiếp tục xác định cây cao su, cây lâm nghiệp là những cây trồng chủ lực trên vùng gò đồi, bên cạnh đó, cần đa dạng hóa cây trồng đểphát triển bền vững, phân tán rủi ro.Trong đa dạng hóa cây trồng phảilựa chọn loại cây, giống cây phù hợp với đặc điểm thổ nhưỡng, sinh thái từng vùng gắn với thị trường, có hiệu quả kinh tế cao, thích ứng với biến đổi khí hậu. Cụ thể:

2.1. Đối với cây cao su

- Tập trung khôi phục những diện tích cao su bị thiệt hại do bão số 10 năm 2017còn trên50% số cây so với thiết kế trồng.Chỉ trồng lại cây cao su trên đất phù hợp, đất tốt đủ điều kiện cho cây cao su. Tuân thủ đúng quy hoạch, quy trình kỹ thuật, ưu tiên các biện pháp chống gió bão nhưng vẫn đảm bảo giá thành như: Lựa chọn giống chống chịu gió bão, hướng trồng thích hợp, sử dụng stum bầu, đai rừng chắn gió đảm bảo chiều rộng, chiều dài, chiều cao...

- Không trồng cao su mọi nơi, mọi giá và ồ ạt như thời gian vừa qua, nhất là ở những diện tích nhỏ lẻ, manh mún, kém hiệu quả và không thể thành vùng nguyên liệu. 
- Đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất không phù hợp với cây cao su, đất gần biển, không có đồi núi che chắn, chịu tác động mạnh của gió, bão. Trong đó, đối với vùng đất có độ phì cao, tập trung phát triển các cây trồng hiện có hiệu quả như dưa hấu, khoai lang Nhật Bản, cây dược liệu, cây sắn... Đối với vùng đất xấu, độ dốc trên 100, không trồng cao su mà nên trồng dứa nguyên liệu, cây sả, cỏ chăn nuôi, trồng cây sim, cây lâm nghiệp...

2.2. Đối với trồng rừng

- Vùng gò đồi chạy dọc trên Quốc lộ 1A, đường Hồ Chí Minh nhánh Đông đất đai cằn cỗi, độ dốc cao, cần chuyển sang trồng thông Caribe (loại cây có khả năng chống chịu bão tốt, hiệu quả kinh tế cao, cây to, thẳng, tán đẹp để phục vụ du lịch sinh thái). Nơi có tầng đất canh tác dày, bố trí trồng các loại keo phục vụ cho công nghiệp dăm giấy, chế biến gỗ MDF, viên nén năng lượng...

- Ở những vùng xa biển, ít chịu tác động gió, bão nên tập trung phát triển trồng rừng gỗ lớn, trồng cây bản địa như huỵnh, lát hoa, sao đen...

2.3. Đẩy mạnh đa dạng hóa cây trồng vùng gò đồi theo nguyên tắc phân tán rủi ro, phù hợp với đặc điểm thổ nhưỡng, sinh thái và gắn chặt với thị trường. Tập trung phát triển các mô hình nông lâm kết hợp giữa cây cao su với cây lâm nghiệp,trồng cây dược liệu, cây lâm sản ngoài gỗ, chăn nuôi dưới tán rừng... Hình thành các vùng sản xuất hàng hóa như dứa nguyên liệu, dưa hấu, trồng cỏ chăn nuôi, khoai lang Nhật Bản, cây dược liệu (Nghệ, ba kích, kim tiền thảo, gừng...). Phát triển một số cây mang tính đặc trưng của tỉnh gắn với du lịch như hồ tiêu, cam mật, nhãn, ổi, mãng cầu...

3. Một số nhiệm vụ, giải pháp cụ thể

3.1. Về quy hoạch

Giao Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì, phối hợp với các sở ngành, địa phương liên quan:

- Rà soát quy hoạch vùng trồng cao su, trong đó phải xác định, lựa chọn cụ thể vùng trồng cao su an toàn hơn, tốt hơn và hạn chế rủi ro hơn.

- Quy hoạch trồng rừng phù hợp với biến đổi khí hậu, xác định vùng trồng thông Caribe, thông nhựa, vùng trồng rừng gỗ lớn có tính đến mục tiêu phục vụ du lịch; vùng trồng keo nguyên liệu dăm giấy; quy hoạch lâm sản ngoài gỗ.

- Xây dựng quy hoạch một số cây trồng thích hợp để kêu gọi xúc tiến đầu tư (cây dứa, cây dược liệu, hồ tiêu…).

3.2. Về xúc tiến đầu tư, tiêu thụ sản phẩm

- Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Công thương, Sở Y tế tiếp tục phối hợp với các địa phương tìm kiếm, thu hút các doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh đểliên kết sản xuất hoặc đầu tư nhà máy chế biến nông lâm sản như sản xuất gỗ MDF, viên nén năng lượng, chế biến rau quả, dược liệu... tạo đầu ra cho sản phẩm cây trồng vùng gò đồi, nhất là các cây trồng mới. Trước mắt, giao Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì, phối hợp với Đoàn Kinh tế Quốc phòng 79 làm việc với Công ty Cổ phần Thực phẩm xuất khẩu Đồng Giao để liên kết trồng dứa nguyên liệu và tổ chức học tập kinh nghiệm phát triển trồng cây nguyên liệu trên vùng gò đồi.

- Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục hỗ trợ với các địa phương xây dựng nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý cho sản phẩm vùng gò đồi gắn với phát triển du lịch.

- Các địa phương vận động người dân tham gia liên kết sản xuất thành vùng tập trung, hình thành vùng nguyên liệu phục vụ cho các nhà máy, vùng trồng cây bản địa, cây đặc trưng của tỉnh Quảng Bình.

3.3. Về kỹ thuật

Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng Sở Khoa học và Công nghệ, các địa phương tập trung nguồn lực, phối hợp chặt chẽ với các nhà khoa học, các Viện nghiên cứu, trung tâm nghiên cứu, trường đại học để xác định những loại cây, giống cây phù hợp, có hiệu quả cao, chống chịu tốt với từng vùng đất đã quy hoạch;xây dựng, chuyển giao, nhân rộng các quy trình, mô hình hiệu quả vào sản xuất.

3.4. Về chính sách

- Tranh thủ sự hỗ trợ của Trung ương, nguồn kinh phí hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp, kinh tế nông thôn và thủy sảnhàng năm và các chương trình dự án trên địa bàn, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì, phối hợp với các sở ngành, địa phương liên quan xây dựng chính sách về chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất cao su; chính sách hỗ trợ trồng rừng gỗ lớn; chính sách hỗ trợ cây dược liệu trình UBND phê duyệt.

- Đề nghị Ngân hàng nhà nước chi nhánh Quảng Bình chỉ đạo các tổ chức tín dụng trên địa bàn áp dụng các biện pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho các khách hàng, nhất là người trồng cao su, trồng rừng bị thiệt hại do bão số 10 năm 2017 theo ý kiến chỉ đạo tại Công văn số 7514/NHNN-TD ngày 19/9/2017 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Công văn số 1883/UBND-KTTH ngày 09/10/2017 của UBND tỉnh về việc hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả do cơn bão số 10 gây ra.

4. Tỉnh Quảng Bình xác định, vùng gò đồi là một lợi thế lớn của địa phương. Vì vậy, đề nghị các cơ quan trung ương, các Viện nghiên cứu, trung tâm nghiên cứu, Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam, các trường Đại học, Cao đẳng quan tâm hỗ trợ tỉnh Quảng Bình trong quy hoạch, xây dựng và chuyển giao các quy trình sản xuất, công nghệ bảo quản, chế biến để phát triển các cây trồng vùng gò đồi, khai thác có hiệu quả tiềm năng, lợi thế lớn của tỉnh.

5. Yêu cầu các sở ngành, địa phương tiếp tục thực hiện công tác khôi phục hậu quả cơn bão số 10 năm 2017. Triển khai thực hiện từng bước vững chắc trong phát triển cây trồng vùng gò đồi theo định hướng đã đề ra.

Văn phòng UBND tỉnh thông báo để các cơ quan, đơn vị, địa phương biết, thực hiện.

Nguồn: Thông báo số 3848/TB-VPUBND ngày 25/10/2017